Trong những năm gần đây, nhiều lao động – đặc biệt là lao động phổ thông, sinh viên, hoặc người mới từ quê lên thành phố – rơi vào bẫy của các công ty môi giới việc làm “nửa mùa”. Điểm chung của những “bẫy” này là:
Giữ căn cước công dân (CCCD) Hứa hẹn việc nhẹ lương cao Ép làm những việc không đúng mô tả Phạt tiền nếu nghỉ hoặc “làm không nổi”
Và kết quả thường là… mất tiền, mất thời gian, mất cả cơ hội tìm việc thật.
1. Cách “bẫy” được giăng ra
Công thức quen thuộc của những kẻ môi giới lừa đảo:
Đăng tin hấp dẫn: “Tuyển gấp – Việc nhẹ – Lương 500k/ngày – Không yêu cầu kinh nghiệm”. Yêu cầu đến phỏng vấn trực tiếp, nhưng thực chất là ký một cái gọi là “hợp đồng cam kết” mập mờ. Giữ CCCD để “đảm bảo” hoặc “làm thủ tục nhận việc”. Sắp xếp công việc khác xa quảng cáo – nặng hơn, áp lực hơn, thậm chí nguy hiểm hơn. Nếu người lao động bỏ ngang vì không chịu nổi, sẽ bị dọa phạt tiền hoặc giữ CCCD đến khi nộp đủ.
2. Vì sao họ giữ CCCD?
Tạo áp lực tâm lý: Không ai muốn rắc rối với giấy tờ tùy thân. Kéo dài thời gian: Trong lúc bạn tìm cách lấy lại CCCD, họ kéo thêm vài ngày “làm việc” để thu phí hoặc ăn tiền hoa hồng từ chủ sử dụng. Khó tố cáo: Nhiều người lao động ngại báo công an vì nghĩ mình đã “ký cam kết”.
3. Cách họ kiếm tiền từ bạn
Phí môi giới trá hình: Gọi là “phí làm hồ sơ”, “phí đồng phục”, “phí đặt cọc trách nhiệm”. Phạt hợp đồng: Nếu nghỉ sớm, “phạt” từ vài trăm đến vài triệu đồng. Ăn chênh lệch lương: Nói với bạn lương 500k/ngày nhưng báo với chủ là 350k, phần còn lại vào túi môi giới.
4. Dấu hiệu nhận diện công ty môi giới lừa đảo
Quảng cáo việc nhẹ lương cao nhưng không rõ mô tả công việc. Địa chỉ phỏng vấn khác với nơi làm việc và không cho xem trước môi trường làm việc thật. Yêu cầu nộp CCCD bản gốc hoặc giữ giấy tờ tùy thân. Bắt đóng tiền trước khi nhận việc. Không cung cấp hợp đồng lao động minh bạch hoặc hợp đồng mập mờ điều khoản.
5. Cách bảo vệ bản thân
Tuyệt đối không đưa CCCD bản gốc cho bất kỳ ai ngoài cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Tìm hiểu kỹ công ty: Tra cứu tên công ty, số điện thoại, địa chỉ trên Google, mạng xã hội. Đi phỏng vấn cùng bạn để hạn chế rủi ro. Yêu cầu hợp đồng rõ ràng trước khi làm, không ký giấy tờ mình không hiểu. Nếu bị giữ CCCD hoặc đe dọa phạt vô lý, liên hệ công an ngay – đây là hành vi vi phạm pháp luật.
6. Lời kết
Những kẻ môi giới lừa đảo thường nhắm vào sự thiếu thông tin và áp lực kiếm tiền nhanh của người lao động.
Chỉ một phút thiếu cảnh giác, bạn có thể mất hàng triệu đồng và rơi vào cảnh khốn đốn.
Hãy nhớ: Việc làm chân chính không giữ CCCD và không bắt bạn đóng tiền trước.
Đi làm là để kiếm tiền, đừng để thành… mất tiền.
